1. Ana Sayfa
  2. Sağlık
  3. Menopoz son durak değil! Bilakis hayatınızı uzatır

Menopoz son durak değil! Bilakis hayatınızı uzatır

featured

Menopoz bebeklik, ergenlik ya da cinsel olgunluk üzere hayatımızın muhakkak bir evresidir. Menopoz evresinde yumurtalıklardaki folikül ölçüsünün azalmasıyla östrojen üretimi ve adet döngüsü kesilir, yumurtalıklar küçülür ve üreme son bulur.

Menopoz sözcüğü Yunanca mens (ay) ve pause (durmak) sözcüklerinin birleşiminden oluşur. Menopoz yaşı dünya genelinde 45-55 ortasında değişir. Avrasya Hastanesi Bayan Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Op. Dr. Nurcan Dalan, mevzu hakkında kıymetli bilgiler veriyor.

Menopoz neden değerli

Bayanlarda beden bilhassa üreme çağlarında çok fazla östrojen salgılar. Bunun da pek çok yararı vardır. Lakin üreme çağının geçmesi ile muhtaçlıktan fazla östrojen salgılanması göğüs dokularını etkileyerek göğüs kanserine ya da kardiyovasküler sistem hastalıklarına sebep olabilir ya da davetiye çıkarır. Bu açıdan bakıldığında esasen senelerce durmaksızın aşikâr bir temponun üzerinde çalışan metabolizmanın yavaşlaması gerekmektedir ve buna da menopoz yardımcı olur.

Menopoz periyodu 3’e ayrılır

  • Premenopoz: Birinci belirtilerden menopoza kadar olan devirdir. Yumurtalıklarda folikül aktivitesi yavaşlayarak adet düzensizleşir. Premenopoz devri birkaç ay yahut yıl kadar sürebilir.
  • Menopoz: Son adet kanamasının görüldüğü devirdir.
  • Postmenopoz: Menopoz devrinden yaşlılık evresine kadar olan süreyi tabir eder. Yaklaşık olarak 6-8 yılı kapsar. Bayanın postmenopoz olabilmesi için 1 yıl adet olmaması gerekir.

Menopoz oluşum biçimleri nelerdir?

Menopoz oluşum biçimlerine nazaran de 3’e ayrılır:

  1. Doğal menopoz
  2. Erken menopoz: 45 yaşından evvel oluşan menopozdur.
  3. Cerrahi menopoz: Radyasyon tedavileri üzere kimi operasyonlar vaktinden evvel menopoza girmeye yol açabilir.

Menopoza girmeyi etkileyen faktörler nelerdir?

  • Genetik faktörler: Ailedeki bayanlar ekseriyetle yakın yaşlarda menopoza girerler.
  • Genital faktörler: Adeti sistemsiz olan bayanlar başkalarına nazaran daha erken menopoza girebilir.
  • Ruhsal faktörler: Ruhsal travma yaşayan bayanlar erken yaşta menopoza girebilir.
  • Çevresel ve fiziki faktörler: Çok ağır kaidelerde ve soğuk iklimlerde yaşayan bayanlarda erken menopoz görülebilir.
  • Sigara kullanımı: Ağır olarak sigara kullanan bayanlar kullanmayanlara nazaran 1-2 sene erken menopoza girebilir.
  • Genel sıhhat durumu: Genetik bozukluklar, metabolik hastalıklar, enfeksiyon hastalıkları, kemoterapi ya da radyoterapi menopozu tetikleyebilir.
  • Toplumsal faktörler: Kırsal toplumlarda erken yaşta menopoz görülebilir.

Menopoz nasıl teşhis edilir?

Menopozda erken teşhis epey kıymetlidir. Zira menopozdaki kayıpların değerli bir kısmı birinci bir yıl içerisinde yaşanır. Seyrek adet gören, sıcak basması ya da ruhsal rahatsızlık üzere sorunlar yaşayan bayanlardan adetlerinin üçüncü günü alınır. Bedellerinde FSH ve LH hormonlarının arttığı tespit edilirse menopoz tanısı konabilir.

Sistemsiz adet olan bayanın FSH kıymeti 40 pg/ml üstündeyse menopoz tanısı konabilir. Bununla birlikte FSH kıymeti 25-40 pg/ml ortasındaysa premenopoz olduğu ve düşük ihtimalde gebe kaldığı düşünülebilir.

Hormon replasman tedavisi nedir ve faydaları nelerdir?

Hormon replasman tedavisiyle östrojen destek edilir. Hasta tertipli halde progesteron ve östrojen içeren ilaçlar kullanır.

Hormon replasman tedavisi:

  • Menopozla birlikte artan osteoporoz ve kalp-damar hastalıkları sıklığı azalır
  • Sıcak basması, terleme, çarpıntı ve halsizlik üzere belirtileri azaltır
  • Menopoza bağlı kemik kaybını önler, kitlesini artırır ve kırık riskini azaltır
  • Kalp damar hastalıkları riskini azaltır
  • Cinsel hayatı olumlu istikamette tesirler
  • Ağız kuruluğu, ağızda oluşan berbat tadı ve diş çürüklerini azaltır

Kaynak: (BHA) – Beyaz Haber Ajansı

Yorum Yap